โภชนาการและดีท็อกซ์
โค้ชสุขภาพองค์รวม
โค้ชสุขภาพคือคู่คิดในการเปลี่ยนพฤติกรรม ช่วยให้คุณตั้งเป้าหมายสุขภาพของตัวเองและทำต่อเนื่องได้ โดยไม่วินิจฉัยโรคหรือสั่งการรักษา
ความหนักเบาเบา
ต้นกำเนิด
สากล (ระบบรับรองอย่างเป็นทางการพัฒนาขึ้นในสหรัฐอเมริกาเป็นหลัก)
ประวัติ
งานวิจัยเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วราวปี 2010–2012 และการสอบรับรองระดับชาติของสหรัฐฯ จัดครั้งแรกในปี 2017
ระยะเวลาต่อครั้ง
แตกต่างกันมาก ในงานวิจัยที่ตีพิมพ์ แต่ละครั้งใช้เวลาเฉลี่ยประมาณ 36 นาที
ใบอนุญาตในไทย
ไม่จำเป็น
ที่มา
การโค้ชด้านสุขภาพและสุขภาวะเกิดขึ้นจากงานดูแลสุขภาพและงานวิจัยด้านการเปลี่ยนพฤติกรรม งานทบทวนวรรณกรรมอย่างเป็นระบบในปี 2013 พบบทความ 284 ชิ้น โดย 152 ชิ้นตีพิมพ์ในช่วงปี 2010–2012 เพียงช่วงเดียว และระบุว่าวงการนี้ยังไม่มีนิยามที่ตรงกัน
ในงานวิจัยที่ทบทวน โค้ชส่วนใหญ่เป็นบุคลากรสุขภาพ โดยเฉพาะพยาบาล รองลงมาคือผู้ให้บริการด้านสุขภาพจิตและนักกำหนดอาหาร ส่วนการฝึกอบรมของโค้ชมักรายงานไม่ชัดเจน และมีตั้งแต่ไม่ถึงสองชั่วโมงไปจนเกือบสองปี
เพื่อสร้างมาตรฐาน จึงมีการก่อตั้ง National Board for Health & Wellness Coaching (NBHWC) ในสหรัฐอเมริกาเมื่อปี 2012 และร่วมกับ National Board of Medical Examiners พัฒนาข้อสอบรับรองในปี 2016 ซึ่งจัดสอบครั้งแรกในปี 2017 ผู้ผ่านจะได้คุณวุฒิ National Board Certified Health & Wellness Coach (NBC-HWC)
หลักการ
การโค้ชยึดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง คุณเป็นผู้เลือกเป้าหมายเองอย่างน้อยบางส่วน โค้ชใช้ทักษะการสื่อสารและการสร้างแรงจูงใจเพื่อให้คุณค้นพบคำตอบและเรียนรู้ด้วยตัวเอง ให้ข้อมูลสุขภาพเมื่อเป็นประโยชน์ และช่วยให้มีความรับผิดชอบต่อเป้าหมาย เช่น การจดบันทึกติดตามตัวเองและการพูดคุยติดตามผลเป็นระยะ
ความสัมพันธ์เป็นแบบต่อเนื่อง และควรเป็นโค้ชคนเดิม โค้ชอาจทำงานในทีมสุขภาพร่วมกับแพทย์ ในบริการสุขภาพดิจิทัล โครงการชุมชน โครงการสุขภาพในที่ทำงาน หรือทำงานอิสระ ผลการวิจัยเรื่องประสิทธิผลยังไม่สอดคล้องกัน ส่วนหนึ่งเพราะโปรแกรมโค้ชแต่ละแบบแตกต่างกันมาก ตามขอบเขตการปฏิบัติงานของ NBHWC โค้ชเองไม่วินิจฉัยโรค ไม่แปลผลข้อมูลทางการแพทย์ ไม่สั่งหรือหยุดยา ไม่แนะนำผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ไม่จัดแผนอาหาร และไม่ให้การบำบัดทางจิตวิทยา แต่ทำหน้าที่เป็น “คู่คิดที่ช่วยให้รับผิดชอบต่อเป้าหมาย ไม่ใช่ผู้สั่งการ” และสอดคล้องกับแผนการรักษาของทีมสุขภาพ
สิ่งที่ผู้คนมองหา
- ทำความชัดเจนว่าอะไรสำคัญสำหรับสุขภาพของคุณ
- เปลี่ยนความตั้งใจกว้าง ๆ ให้เป็นขั้นตอนที่ทำได้จริง
- สร้างและรักษานิสัยใหม่เรื่องอาหาร การเคลื่อนไหว หรือความเครียด
- รักษาแรงจูงใจและความรับผิดชอบต่อเป้าหมายในระยะยาว
- ทำตามแผนที่ตกลงไว้กับแพทย์ได้ต่อเนื่อง
ส่งผลต่อร่างกายอย่างไร
โค้ชสุขภาพไม่ได้บำบัดร่างกายโดยตรง งานคือการพูดคุยเพื่อสนับสนุนการเปลี่ยนพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน
ขั้นตอนการรับบริการ
- 01
ทำความรู้จัก
คุณเล่าเรื่องสุขภาพ คุณค่าที่ให้ความสำคัญ และสิ่งที่อยากเปลี่ยน
- 02
เลือกเป้าหมาย
คุณเลือกเป้าหมายที่มีความหมายกับตัวเอง โค้ชช่วยให้ชัดเจนและเป็นไปได้
- 03
ขั้นตอนลงมือทำ
ตกลงร่วมกันเรื่องขั้นตอนเล็ก ๆ ที่เป็นรูปธรรม เพื่อลองทำก่อนนัดครั้งถัดไป
- 04
ติดตามตัวเอง
คุณอาจจดบันทึกนิสัยระหว่างนัดเพื่อดูว่าอะไรได้ผลกับตัวเอง
- 05
นัดติดตามสม่ำเสมอ
มักนัดทุกสัปดาห์หรือทุกเดือน ในงานวิจัยค่ามัธยฐานของจำนวนครั้งอยู่ที่ประมาณหกครั้ง แต่แตกต่างกันมาก
ข้อควรระวัง
- โค้ชสุขภาพไม่ได้แทนแพทย์ หากมีอาการ ต้องการการวินิจฉัย หรือการรักษา ควรพบบุคลากรทางการแพทย์
- ในไทย การกำหนดอาหารเพื่อการบำบัดให้ผู้ป่วยถือเป็นการประกอบโรคศิลปะสาขาการกำหนดอาหาร ต้องมีใบอนุญาต โค้ชที่ไม่มีใบอนุญาตไม่ควรกำหนดอาหารเพื่อรักษาโรค
- การฝึกอบรมของโค้ชแตกต่างกันมาก ควรถามว่าเรียนมาจากที่ไหนและมีคุณวุฒิที่ได้รับการรับรอง เช่น NBC-HWC หรือไม่
- ระวังหากการโค้ชเป็นช่องทางหลักในการขายผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร สินค้า หรือคอร์สต่าง ๆ
เป็นการดูแลเสริม ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำของแพทย์ได้
ในประเทศไทย
เราไม่พบใบอนุญาตหรือตำแหน่งที่กฎหมายคุ้มครองสำหรับ “โค้ชสุขภาพ” ในประเทศไทยโดยเฉพาะ ผู้ที่สนใจจึงควรสอบถามประวัติการศึกษาและการฝึกอบรมของโค้ช สิ่งที่มีกฎหมายควบคุมคือเนื้อหาบางส่วนที่โค้ชอาจเกี่ยวข้อง ตั้งแต่มีพระราชกฤษฎีกาปี 2563 การประเมินภาวะโภชนาการของผู้ป่วย การวางแผนโภชนบำบัด และการดัดแปลงอาหารเฉพาะโรค ถือเป็นการประกอบโรคศิลปะสาขาการกำหนดอาหาร ซึ่งสงวนไว้สำหรับผู้มีใบอนุญาต (และแพทย์กับพยาบาลตามกฎหมายวิชาชีพของตน) การประกอบโรคศิลปะหรือทำให้ผู้อื่นเข้าใจว่าตนมีสิทธิทำได้โดยไม่ได้ขึ้นทะเบียนและรับใบอนุญาต มีโทษจำคุกไม่เกินสองปีหรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท โค้ชบางคนที่ทำงานในไทยอาจมีคุณวุฒิจากต่างประเทศ เช่น NBC-HWC ของสหรัฐฯ ซึ่งต้องผ่านหลักสูตรที่ NBHWC รับรองและสอบผ่านข้อสอบระดับชาติ
คำถามที่พบบ่อย
โค้ชสุขภาพกับนักกำหนดอาหารต่างกันอย่างไร
นักกำหนดอาหารเป็นผู้ประกอบวิชาชีพที่มีใบอนุญาต ประเมินและบำบัดปัญหาโภชนาการได้ ส่วนโค้ชสุขภาพช่วยให้คุณตั้งและไปถึงเป้าหมายของตัวเองผ่านการพูดคุยและติดตามผล โดยไม่วินิจฉัยหรือสั่งการรักษา
โค้ชสุขภาพจัดแผนอาหารให้ได้ไหม
ตามขอบเขตการปฏิบัติงานของ NBHWC โค้ชไม่จัดแผนอาหารเอง แต่ช่วยให้คุณทำตามการเปลี่ยนแปลงที่เลือกเองหรือแผนจากทีมสุขภาพ ในไทย อาหารเพื่อการบำบัดโรคควรมาจากนักกำหนดอาหารที่มีใบอนุญาตหรือแพทย์ของคุณ
การโค้ชสุขภาพได้ผลจริงไหม
ผลการวิจัยยังไม่สอดคล้องกัน ส่วนใหญ่เพราะโปรแกรมแตกต่างกันมากทั้งวิธีการ ระยะเวลา และการฝึกอบรมของโค้ช หลายคนเห็นคุณค่าของโครงสร้างและการสนับสนุน แต่ไม่มีการรับประกันผลลัพธ์
ต้องพบโค้ชกี่ครั้ง
แตกต่างกันไป ในงานวิจัยที่ตีพิมพ์ ค่ามัธยฐานอยู่ที่ประมาณหกครั้ง ช่วงแรกมักนัดทุกสัปดาห์ แต่บางโปรแกรมสั้นหรือยาวกว่านั้นมาก
ศาสตร์อื่นในหมวดโภชนาการและดีท็อกซ์
บน pranathai
ค้นหาผู้ให้บริการโค้ชสุขภาพองค์รวม
ยังไม่มีผู้ให้บริการศาสตร์นี้บน pranathai คุณเป็นผู้ให้บริการในเมืองนี้ไหม สร้างหน้าโปรไฟล์ฟรี
แหล่งข้อมูล
- Wolever RQ et al. A systematic review of the literature on health and wellness coaching: defining a key behavioral intervention in healthcare. Glob Adv Health Med 2013;2(4):38-57
- About NBHWC – National Board for Health & Wellness Coaching
- What is a health coach – National Board for Health & Wellness Coaching
- National Board for Health & Wellness Coaching – home page (certification and NBME exam)
- Royal Decree designating dietetics as a branch of the art of healing, B.E. 2563 (2020) – Journal of Legal Entity Management and Local Innovation, vol. 8 no. 9, 2022
- Scope of practice – National Board for Health & Wellness Coaching