การนวดแบบดั้งเดิม
นวดคนท้อง
การนวดผ่อนคลายที่ปรับให้เหมาะกับการตั้งครรภ์ นอนตะแคงหรือนั่ง ใช้แรงกดปานกลาง ไม่นวดหน้าท้อง และระมัดระวังเป็นพิเศษกับขาและน้ำมันหอมระเหย
ความหนักเบาปานกลาง
ระยะเวลาต่อครั้ง
ในงานวิจัยมักใช้ 20 นาที และยาวได้ถึงราว 70 นาที
ใบอนุญาตในไทย
ไม่จำเป็น
ที่มา
การนวดสำหรับคนท้องไม่ใช่ศาสตร์ที่มีผู้ก่อตั้งหรือปีกำเนิดชัดเจน แต่เป็นการนวดผ่อนคลายที่ปรับให้เหมาะกับความต้องการและความเสี่ยงของการตั้งครรภ์ โดยเฉพาะเรื่องท่าทาง แรงกด และบริเวณที่ต้องหลีกเลี่ยง
งานวิจัยในเรื่องนี้ค่อนข้างใหม่ การทบทวนอย่างเป็นระบบปี 2021 พบการทดลองแบบสุ่มที่มีกลุ่มควบคุม 12 เรื่อง ส่วนใหญ่มาจากทีมวิจัยไม่กี่ทีม โดยผู้หญิงมักเริ่มรับการนวดตั้งแต่ราวสัปดาห์ที่ 12 ของการตั้งครรภ์ บางการทดลองให้คู่ครองที่ได้รับการฝึกเป็นผู้นวดแทนผู้เชี่ยวชาญ
หลักการ
แนวคิดคือให้ความสบายจากการนวด พร้อมเคารพการเปลี่ยนแปลงของร่างกายขณะตั้งครรภ์ ผู้รับจะนอนตะแคงหรือนั่ง ไม่นอนคว่ำหรือนอนหงายนาน ๆ ใช้แรงกดปานกลางที่รู้สึกสบายแทนการกดลึก ไม่นวดหน้าท้อง และนวดขาเพียงลูบเบา ๆ เพราะการตั้งครรภ์เพิ่มความเสี่ยงต่อลิ่มเลือด
ในการตั้งครรภ์ที่สุขภาพดีและไม่มีภาวะแทรกซ้อน การทบทวนปี 2021 พบว่าการนวดผ่อนคลายสัมพันธ์กับความเครียดที่ลดลง อาการปวดหลังและขาน้อยลง และคะแนนความวิตกกังวลและซึมเศร้าที่ต่ำลง โดยมีผลข้างเคียงเพียงเล็กน้อยและชั่วคราว เช่น อ่อนเพลีย การทดลองส่วนใหญ่ไม่รวมผู้ที่มีภาวะแทรกซ้อน ผลเหล่านี้จึงใช้กับการตั้งครรภ์ความเสี่ยงต่ำ
สิ่งที่ผู้คนมองหา
- เพื่อผ่อนคลายและมีเวลาให้ตัวเองระหว่างตั้งครรภ์
- เพื่อบรรเทาความไม่สบายที่หลังและขา ตามที่รายงานในงานวิจัย
- เพื่อลดความรู้สึกเครียดหรืออารมณ์หม่นหมอง
- เพื่อพักผ่อนอย่างสบายในท่าที่มีหมอนรองรับ
- เพื่อให้คู่ครองมีส่วนร่วม โดยเรียนรู้เทคนิคง่าย ๆ
ส่งผลต่อร่างกายอย่างไร
การนวดสำหรับคนท้องใช้แรงกดปานกลาง ในท่านอนตะแคงหรือนั่ง มีหมอนรองท้องและเข่า
ขั้นตอนการรับบริการ
- 01
ปรึกษาผู้ดูแลครรภ์
หากการตั้งครรภ์มีภาวะแทรกซ้อนใด ๆ ควรได้รับความเห็นชอบจากสูติแพทย์หรือพยาบาลผดุงครรภ์ก่อน
- 02
สอบถามสุขภาพ
ผู้ให้บริการจะถามอายุครรภ์ ภาวะแทรกซ้อน อาการขาบวมหรือปวด และยาที่ใช้
- 03
จัดท่า
นอนตะแคงโดยมีหมอนรอง หรือนั่งพิง ไม่ควรนอนคว่ำหรือนอนหงายนาน ๆ
- 04
นวดเบาถึงปานกลาง
ใช้แรงกดที่สบายและไม่เจ็บ หลีกเลี่ยงหน้าท้องและการนวดลึกที่ขา
- 05
ระวังเรื่องน้ำมัน
ใช้น้ำมันธรรมดาหรือที่เจือจางมาก หลีกเลี่ยงน้ำมันหอมระเหยเข้มข้น
- 06
หลังนวด
บางคนรู้สึกเพลียหลังนวด ควรพักและลุกขึ้นช้า ๆ
ข้อควรระวัง
- การตั้งครรภ์ที่มีภาวะแทรกซ้อนหรือมีความเสี่ยงสูง: นวดได้หลังปรึกษาสูติแพทย์หรือพยาบาลผดุงครรภ์แล้วเท่านั้น
- ลิ่มเลือด: การนวดขาขณะมีลิ่มเลือดในหลอดเลือดดำส่วนลึกที่ยังไม่ได้รับการวินิจฉัยอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต หากขาข้างหนึ่งบวม ปวด แดง หรืออุ่น ห้ามนวดขาและควรพบแพทย์
- ระหว่างตั้งครรภ์ ไม่นวดแบบลึก ไม่นวดหน้าท้อง และไม่นอนคว่ำ
- น้ำมันหอมระเหย: ความปลอดภัยระหว่างตั้งครรภ์ยังไม่ได้รับการพิสูจน์ชัดเจน ควรหลีกเลี่ยงน้ำมันเข้มข้น งานวิจัยใช้เฉพาะความเข้มข้นต่ำ เช่น ลาเวนเดอร์ 2%
- บางศาสตร์ เช่น ชิอัตสึ จะหลีกเลี่ยงจุดกดบางจุดในไตรมาสแรก และศิโรธาราของอายุรเวทถูกระบุว่าเป็นข้อห้ามในหญิงตั้งครรภ์
เป็นการดูแลเสริม ไม่สามารถใช้แทนคำแนะนำของแพทย์ได้
ในประเทศไทย
ในประเทศไทย การนวดทุกประเภทที่ให้บริการเชิงธุรกิจ รวมถึงการนวดสำหรับคนท้อง อยู่ภายใต้พระราชบัญญัติสถานประกอบการเพื่อสุขภาพ พ.ศ. 2559 ซึ่งมีผลตั้งแต่ 27 กันยายน 2559 โดยมีกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข เป็นผู้ดูแล กิจการสปาและนวดเพื่อสุขภาพต้องได้รับใบอนุญาต และผู้ให้บริการต้องขึ้นทะเบียนหลังผ่านหลักสูตรที่ได้รับการรับรอง เราไม่พบใบรับรองเฉพาะสำหรับการนวดคนท้องในไทย จึงควรสอบถามว่าผู้ให้บริการผ่านการอบรมด้านการตั้งครรภ์โดยเฉพาะหรือไม่ และนวดในท่านอนตะแคงได้หรือไม่
คำถามที่พบบ่อย
เริ่มนวดได้ตั้งแต่สัปดาห์ไหน
งานวิจัยรวมผู้หญิงตั้งแต่ราวสัปดาห์ที่ 12 และการทบทวนปี 2021 ไม่ได้กำหนดกฎตามไตรมาสสำหรับการตั้งครรภ์ที่สุขภาพดี ควรถามแพทย์หรือพยาบาลผดุงครรภ์ โดยเฉพาะในไตรมาสแรก
นอนคว่ำหรือนอนหงายได้ไหม
ไม่ควรนอนคว่ำ และไม่ควรนอนหงายนาน ๆ แนะนำให้นอนตะแคงหรือนั่ง
การนวดกระตุ้นให้คลอดได้ไหม
ผู้ฝึกบางคนกังวลเรื่องจุดกดบางจุด แต่การทบทวนปี 2021 ไม่พบหลักฐานทางวิทยาศาสตร์สนับสนุน อย่างไรก็ตาม บางศาสตร์ยังคงหลีกเลี่ยงจุดเหล่านั้น
น้ำมันหอมระเหยปลอดภัยระหว่างตั้งครรภ์ไหม
ความปลอดภัยยังไม่ชัดเจน ควรหลีกเลี่ยงน้ำมันเข้มข้น และเลือกน้ำมันธรรมดาหรือที่เจือจางมาก หลังปรึกษาผู้ดูแลครรภ์แล้ว
ศาสตร์อื่นในหมวดการนวดแบบดั้งเดิม
บน pranathai
ค้นหาผู้ให้บริการนวดคนท้อง
ยังไม่มีผู้ให้บริการศาสตร์นี้บน pranathai คุณเป็นผู้ให้บริการในเมืองนี้ไหม สร้างหน้าโปรไฟล์ฟรี
แหล่งข้อมูล
- Mueller SM, Grunwald M. Effects, Side Effects and Contraindications of Relaxation Massage during Pregnancy: A Systematic Review of Randomized Controlled Trials. J Clin Med 2021;10(16):3485
- Lis-Balchin M. Possible health and safety problems in the use of novel plant essential oils and extracts in aromatherapy. J R Soc Promot Health 1999;119(4):240-3
- Cancer Research UK – Shiatsu (points avoided in the first trimester)
- NCCIH (US National Institutes of Health) – Massage Therapy: What You Need To Know
- Ministry of Health Malaysia – Practice guideline: Shirodhara, 2nd edition (2019) – pregnancy listed as contraindication
- Jungsomjatepaisal P. Enforcement of Health Establishment Act, B.E. 2559 in Thailand. Journal of Health Science of Thailand 2020;29(2):303-313
- Matichon – Department of Health Service Support briefing on the Health Establishment Act B.E. 2559 (2016)